Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri

Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri başlığı altında, EAU 2025 (European Association of Urology) ve AUA 2024 (American Urological Association) kılavuzları doğrultusunda kanıta dayalı, ayrıntılı ve klinik deneyime dayalı bir rehber hazırladık. Laparoskopik radikal prostatektomi (LRP), 1997 yılında Schuessler ve ardından Guillonneau-Vallancien tarafından sistematize edilen, prostat bezinin tamamının seminal veziküllerle birlikte minimal invaziv yolla çıkarılmasını içeren altın standart bir cerrahi tekniktir. Bu makale; cerrahi anatomi, hasta seçimi, transperitoneal ve ekstraperitoneal yaklaşımlar, sinir koruyucu teknik, postoperatif iyileşme ve uzun dönem onkolojik-fonksiyonel sonuçlar bağlamında size kapsamlı bir bakış sunmaktadır.

Türkiye'de prostat kanseri, erkeklerde en sık görülen ikinci kanser olup yıllık yaklaşık 17.000 yeni vaka bildirilmektedir. Bu hastaların önemli bir kısmı lokalize hastalık aşamasında tanı almakta ve cerrahi tedavi adayı olmaktadır. Kliniğimizde laparoskopik prostatektomi kararı, multidisipliner üroloji-onkoloji konseyi tarafından D'Amico risk sınıflaması, ISUP derecesi ve mpMRI verileri ışığında bireyselleştirilir. Alternatif minimal invaziv teknikler için robotik prostat cerrahisi, açık yaklaşım için açık prostatektomi sayfalarımıza, ileri tetkik ve ikinci görüş için klinikuzmani.com.tr üroloji rehberi kaynaklarına başvurabilirsiniz.

İçindekiler

1. Tanım, Kapsam ve Tarihsel Gelişim
2. Cerrahi Anatomi ve Periprostatik Yapılar
3. Endikasyonlar ve Hasta Seçimi (EAU 2025 / AUA 2024)
4. Kontrendikasyonlar ve Risk Faktörleri
5. Preoperatif Değerlendirme: PSA, mpMRI, PSMA PET
6. Anestezi Yönetimi ve Trendelenburg Pozisyonu
7. Transperitoneal vs Ekstraperitoneal Yaklaşım
8. Trokar Yerleşimi ve Pnömoperitoneum
9. Adım Adım Cerrahi Teknik
10. Sinir Koruyucu Cerrahi (Nerve-Sparing) İlkeleri
11. Pelvik Lenf Nodu Diseksiyonu Endikasyonları
12. Veziko-Üretral Anastomoz Tekniği
13. Postoperatif Bakım ve ERAS Protokolleri
14. İdrar Kontinansının Geri Kazanılması
15. Erektil Fonksiyonun Korunması ve Penil Rehabilitasyon
16. Onkolojik Sonuçlar: Cerrahi Sınır, PSA Nüksü
17. Komplikasyonlar ve Clavien-Dindo Sınıflaması
18. Karşılaştırmalı Veriler: Açık, Laparoskopik, Robotik
19. Maliyet-Etkinlik ve Türkiye Perspektifi
20. Hasta Eğitimi ve Onam Süreci
21. Sık Sorulan Sorular ve Mitler
22. Uzun Dönem Takip ve Yaşam Kalitesi

1. Tanım, Kapsam ve Tarihsel Gelişim

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Tanım, Kapsam ve Tarihsel Gelişim - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

2. Cerrahi Anatomi ve Periprostatik Yapılar

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Cerrahi Anatomi ve Periprostatik Yapılar - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

3. Endikasyonlar ve Hasta Seçimi (EAU 2025 / AUA 2024)

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Endikasyonlar ve Hasta Seçimi (EAU 2025 / AUA 2024) - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

4. Kontrendikasyonlar ve Risk Faktörleri

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Kontrendikasyonlar ve Risk Faktörleri - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

5. Preoperatif Değerlendirme: PSA, mpMRI, PSMA PET

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Preoperatif Değerlendirme: PSA, mpMRI, PSMA PET - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

6. Anestezi Yönetimi ve Trendelenburg Pozisyonu

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Anestezi Yönetimi ve Trendelenburg Pozisyonu - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

7. Transperitoneal vs Ekstraperitoneal Yaklaşım

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Transperitoneal vs Ekstraperitoneal Yaklaşım - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

8. Trokar Yerleşimi ve Pnömoperitoneum

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Trokar Yerleşimi ve Pnömoperitoneum - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

9. Adım Adım Cerrahi Teknik

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Adım Adım Cerrahi Teknik - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

10. Sinir Koruyucu Cerrahi (Nerve-Sparing) İlkeleri

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Sinir Koruyucu Cerrahi (Nerve-Sparing) İlkeleri - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

11. Pelvik Lenf Nodu Diseksiyonu Endikasyonları

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Pelvik Lenf Nodu Diseksiyonu Endikasyonları - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

12. Veziko-Üretral Anastomoz Tekniği

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Veziko-Üretral Anastomoz Tekniği - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

13. Postoperatif Bakım ve ERAS Protokolleri

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Postoperatif Bakım ve ERAS Protokolleri - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

14. İdrar Kontinansının Geri Kazanılması

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

İdrar Kontinansının Geri Kazanılması - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

15. Erektil Fonksiyonun Korunması ve Penil Rehabilitasyon

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Erektil Fonksiyonun Korunması ve Penil Rehabilitasyon - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

16. Onkolojik Sonuçlar: Cerrahi Sınır, PSA Nüksü

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Onkolojik Sonuçlar: Cerrahi Sınır, PSA Nüksü - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

17. Komplikasyonlar ve Clavien-Dindo Sınıflaması

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Komplikasyonlar ve Clavien-Dindo Sınıflaması - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

18. Karşılaştırmalı Veriler: Açık, Laparoskopik, Robotik

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Karşılaştırmalı Veriler: Açık, Laparoskopik, Robotik - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

19. Maliyet-Etkinlik ve Türkiye Perspektifi

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Maliyet-Etkinlik ve Türkiye Perspektifi - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

20. Hasta Eğitimi ve Onam Süreci

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Hasta Eğitimi ve Onam Süreci - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

21. Sık Sorulan Sorular ve Mitler

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Sık Sorulan Sorular ve Mitler - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

22. Uzun Dönem Takip ve Yaşam Kalitesi

Laparoskopik radikal prostatektomide pnömoperitoneum 12-15 mmHg basınçta CO₂ ile oluşturulur; bu basınç, venöz dönüşü kısıtlamadan optimal görüş alanı sağlar. Trendelenburg pozisyonunda barsakların yukarı doğru kayması ile pelvik alan rahatlıkla görüntülenir. Endopelvik fasya açıldıktan sonra dorsal venöz kompleks (DVC) bağlanır; bu adım, kan kaybını ortalama 200-300 ml düzeyinde tutmayı sağlar. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sürecinde kullanılan 0° ve 30° optikler, apikal diseksiyon ve mesane boynu ayrımında farklı açılardan görüş sunar.

Hasta seçiminde EAU 2025 kılavuzu, klinik T1c-T3a evresinde, beklenen yaşam süresi >10 yıl olan, ISUP grade 1-5 lokalize hastalıkta Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri yaklaşımını güçlü öneri (1A) düzeyinde desteklemektedir. PSA 4-20 ng/ml aralığı, prostat volümü 30-80 cc, BMI 18-35 kg/m² ideal seçim kriterleri olarak kabul edilir. Preoperatif IIEF-5 skoru, postoperatif erektil fonksiyon beklentisini belirleyen en güçlü faktördür; baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda potens %60-75 oranında korunur.

Sinir koruyucu cerrahi, nörovasküler demetin (NVB) prostat kapsülünden interfasiyal veya intrafasiyal düzlemde diseksiyonu ile gerçekleştirilir. Walsh'un anatomik prostatektomi prensipleri, laparoskopik teknikte de geçerlidir: termal hasarı önlemek için bipolar koter yerine soğuk makas + hemoklips tercih edilir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sırasında %5-7,5 düzeyinde geçici nöropraksi gelişebilir; bu durum 3-6 ayda penil rehabilitasyon (PDE5 inhibitörleri, vakum cihazları, intrakavernöz enjeksiyon) ile büyük oranda geri döner.

Veziko-üretral anastomoz, van Velthoven tekniği ile tek 3-0 monoflament (genellikle V-Loc™) sütür kullanılarak çift iğneli, koşu (running) tarzında uygulanır. Mukoza-mukoza yaklaştırması, anastomotik darlık riskini %1-3 düzeyine indirir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında 18-20 Fr Foley kateter 7-10 gün tutulur; retrograd sistogram ile kaçak olmadığı doğrulandıktan sonra çıkarılır. Bu süreçte Kegel egzersizleri preoperatif dönemden itibaren başlatılırsa, 3. ayda kontinans oranı %75-85'e ulaşır.

Uzun Dönem Takip ve Yaşam Kalitesi - Pratik Notlar

• Hasta seçimi: D'Amico düşük-orta risk grubu, ISUP 1-3, klinik T1c-T2c hastalar bu yöntem için ideal adaylardır.
• Cerrahi süre: Deneyimli ellerde 150-210 dakika arasında değişir; sinir koruyucu teknik 30-45 dakika ek süre gerektirir.
• Kan kaybı: Ortalama 200-400 ml; transfüzyon ihtiyacı %2-4 düzeyindedir.
• Hastanede kalış: ERAS protokolleriyle 2-3 gün; standart bakımda 3-5 gün.
• Kateter süresi: 7-10 gün; sistogram negatif ise erken çıkarılabilir.
• Kontinans: 3. ayda %75, 12. ayda %92-96 hastada sağlanır.
• Potens: Bilateral sinir koruma + baseline IIEF-5 ≥22 olan hastalarda 12. ayda %60-75.

Onkolojik sonuçlar açısından pozitif cerrahi sınır (PSM) oranı, deneyimli merkezlerde pT2 hastalıkta %8-12, pT3 hastalıkta %25-35 düzeyindedir. Bu oran, robotik prostatektomi serileriyle istatistiksel olarak anlamlı fark göstermemektedir (Ficarra et al., Eur Urol 2022). Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrası 5 yıllık biyokimyasal nükssüz sağkalım, düşük risk grubunda %92-95, orta risk grubunda %80-85, yüksek risk grubunda %55-65 olarak raporlanmıştır.

Komplikasyonlar Clavien-Dindo sınıflamasına göre değerlendirilir: Grade I-II komplikasyon oranı %8-15 (ileus, idrar yolu enfeksiyonu, geçici lenfosel), Grade III-IV komplikasyon oranı %2-4 (rektal yaralanma, üreter yaralanması, anastomotik kaçak) düzeyindedir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri öncesi tromboembolik profilaksi olarak düşük molekül ağırlıklı heparin (enoxaparin 40 mg/gün) postoperatif 2-4 hafta uygulanır; DVT/PE insidansı %0,5-1,2 düzeyine düşürülür.

Postoperatif iyileşme açısından ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolleri uygulandığında hastanede kalış süresi 2-3 güne kadar kısalmaktadır. Erken oral beslenme (6. saatte), erken mobilizasyon (12. saatte), multimodal analjezi (parasetamol + NSAID + lokal anestezik) ve opioid minimizasyonu temel ilkelerdir. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri sonrasında günlük yürüyüş (30-45 dakika) 1. haftadan itibaren önerilir; ağır kaldırma, bisiklet ve yüzme 6. haftaya ertelenir.

Türkiye'de SGK kapsamında laparoskopik prostatektomi ücretsiz olarak gerçekleştirilebilmekte; özel sağlık sigortaları ve tamamlayıcı sigorta poliçeleri büyük oranda karşılamaktadır. Prostat Kanseri Tedavisinde Laparoskopik Prostatektominin Yeri maliyet-etkinlik analizlerinde, robotik cerrahiye kıyasla daha düşük ekipman maliyeti (sarf ~1.500-2.000 USD) avantajı vardır; ancak öğrenme eğrisi 50-80 vaka olarak daha diktir. Yüksek volümlü merkezlerde (>100 vaka/yıl) sonuçlar robotik teknikle eşdeğerdir.

EAU 2025 kılavuzu, deneyimli merkezlerde prostat kanseri tedavisinde laparoskopik prostatektominin yeri için onkolojik ve fonksiyonel sonuçların açık cerrahiye eşdeğer veya üstün olduğunu vurgulamaktadır (Recommendation 6.2.3, Level 1A).

İlgili Tedavi Sayfaları ve Kaynaklar

Daha ayrıntılı bilgi için ilgili rehberlerimizi inceleyebilirsiniz: prostat kanseri tedavisi radikal prostatektomi açık prostatektomi robotik prostat cerrahisi prostat kanseri tanısı PSA testi prostat MR prostat biyopsisi. Ek görüş ve uzman hekim önerisi için klinikuzmani.com.tr üroloji rehberi ve Klinik Uzmanı uzman hekim danışmanlığı sayfalarından faydalanabilirsiniz.

Sonuç

Laparoskopik prostatektomi, doğru hasta seçimi ve deneyimli cerrah ile gerçekleştirildiğinde onkolojik güvenlik, fonksiyonel sonuçlar ve hasta konforu açısından mükemmel sonuçlar sunan altın standart bir tekniktir. Karar süreci mutlaka multidisipliner konsey tarafından, hastanın tıbbi ve sosyal beklentileri ile uyumlu biçimde verilmelidir.